Leiderschap, Innovatie en Disruptie

‘Zip Talk’ for TEDxMaastricht still Innovative
30 juli 2014
Full Printed
10 augustus 2014
Show all

Leiderschap, Innovatie en Disruptie

Innovatie en Disruptie kunnen hand in hand gaan

Zoals binnen de ontwikkelingspsycholgie de discussie vaak gaat over continuïteit en discontinuïteit tref je bij vernieuwing een zelfde soort tweedeling aan. Hierbij lijkt innovatie te staan voor een geleidelijk traject waarbij men bestaande concepten aanpast, verbetert dan wel vanuit een ander perspectief benaderd. Bij disruptie is er iets anders aan de hand. Bestaande conventies worden hierbij op hun kop, aan de kant gezet – zeg maar overboord gegooid. Sluit de ene ontwikkeling de andere uit? In mijn optiek hoeft dat niet, het mag allebei en is ook allebei nodig. Alles disrupten leidt tot chaos. Maar dat alles disrupt mag worden is een grondregel. Wanneer een concept, idee of product door innovatie zich kan en moet verbeteren is het prima. Dit een continu proces is en komt nooit tot ‘rust’ totdat het product achterhaald is en ‘uit de schappen’ verdwijnt. Zelfs in het laatste geval kan het jaren later weer op een of andere manier opduiken en zijn dienst bewijzen als is het maar als retrolook. Het denken in de mogelijkheden van disruptie  is een winstpunt voor iedereen die met een open blik (FlexMind) naar bestaande producten en ideeën kijkt en ontwikkeling nastreeft, of dit nu om pure winst binnen een bedrijf gaat of om bestaande conventies binnen bedrijven, overheidsinstanties etc. De grote uitdaging ligt in het feit dat disrupive denken vaak als lastig en opstandig wordt ervaren in plaats van een geacepteerde manier van ‘omdenken’.

De rol van leiderschap

De rol van CEO’s, bestuur en management is cruciaal in het niet alleen toelaten maar juist faciliteren van beide strategieën waarbij innovatie makkelijker wordt geaccepteerd dan disruptive denken. Zoals Edwin Korver in zijn presentatie voor Marcom laat zien is alleen al de gebrekkige aanwezigheid van het hoger management op de Sociale Netwerken iets om over na te denken: 68% doet niets met Social, 4% heeft een Twitter account en 28% zit op LinkedIn. Hij concludeert: “De Top is out of the Social Loop”. In een kort gesprekje via Facebook wees ik hem op het feit dat een groot gedeelte van de communicatie niet gebaat is bij overt gedrag maar covert plaatsvindt. Dat lijkt ook logisch; veel communicatie gebeurd op ‘informele wijze’ en is nog niet geschikt voor ieders oor. Dat snapt iedereen. Heel veel communicatie is echter wel geschikt voor iedereen -sterker nog – het zou in deze tijd een essentieel onderdeel van de corperate communicatie moeten zijn. Hieronder de presentatie van Edwin Korver van InfinGora voor MarCom

Leading by example

Richard Brandson

Een mooie uitzondering op de regel van CEO’s die niet op Social zitten is Richard Brandson. De man is een voorbeeld van omdenker, dwarsdenker en het toepassen van disruptive strategieën. Hij is uitermate actief op Twitter (4,15 miljoen volgers), LinkedIn en Facebook (1,4 miljoen likes op zijn business pagina).

Betekent dit dat elke CEO een Richard Brandson moet zijn? Nee, dat kan ook niet. Het gaat er meer om dat je als CEO, bestuurder en hoger management je op zijn minst de vraag mag stellen hoe je omgaat met dit soort ontwikkelingen en ze niet als een gevaar moet zien maar als een kans voor je bedrijf, product en communicatiekanalen. Nog een tweetal voorbeelden uit de praktijk:

Erik Gerritsen

Erik Gerritsen is bestuursvoorzitter bij Jeugdbescherming regio Amsterdam en werkzaam in een branche die op zijn zachtst gezegd onderhevig is aan grote veranderingen. Hij is een actieve Twitteraar en blogger (BinnenlandsBestuur) en steekt zijn mening niet onder stoelen of banken en heeft een niet alledaagse kijk op hoe om te gaan met veranderingen.

Gerrit Zalm

Onlangs stond in Management Team een interview met Gerrit Zalm waarbij het onder andere gaat over het organiseren van je eigen tegenspraak. Dit is iets wat ik met FlexMind al jaren propageer. De gangbare norm om anders denkenden lastig te vinden en vaak zelfs als saboteurs te zien is een gevaar voor elk bedrijf of instelling. Een quote uit het interview: ” Zalm ziet dat blog als onderdeel van een groter plan; het mobiliseren en organiseren van tegenspraak. Actief met tegenspraak omgaan moet een vast onderdeel zijn van het werk van de raad van bestuur, en in alle managementlagen doordringen, is zijn overtuiging. Het maakt dat ideeën en kennis makkelijker ‘naar boven’ opstijgen en het zorgt voor een open sfeer waar mensen graag in werken, zegt Zalm. ‘Het verkleint de psychologische afstand van de medewerkers tot de top van de bank.’ Voor Zalm is tegenspraak organiseren een dagelijkse inspanning. In zijn kamer in de ABN Amro-toren, incidenteel onderbroken door een trekje aan zijn elektronische sigaret en zijn beroemde schaterlach, vertelt hij over de pijn, risico’s en beloningen ervan.” Nog een mooie quote: “DNB schreef dat bankiers te veel oog hadden voor de financiële aspecten, en te weinig voor de menselijke. Is het een voordeel dat u als buitenstaander de bankwereld inkwam? ‘Dat is goed mogelijk. Banken die het vóór de crisis goed leken te doen, zoals Fortis, Lehman Brothers of RBS, hadden allemaal bazen die geen tegenspraak duldden. Mensen die tegenspraak gaven, werden eruit gegooid. Er is een Engelse uitdrukking: success contains the seeds of its own destruction. Het belangrijkste gevaar is dat je hoogmoedig wordt. Dat je denkt over water te kunnen lopen. Nu kan ik toevallig over water lopen. Maar alleen in de winter als het hard genoeg vriest [de beroemde lach weer]. Maar er zijn er ook die denken dat ze het in de zomer kunnen. Dan wordt het link.’”

Voorlopige Conclusie

Mijn idee is dat er werkelijk een andere manier van denken aan het ontstaan is en dat meer en meer mensen de kansen hiervan op hun waarde weten te schatten. Dat dit proces niet disruptive maar continu verloopt is maar goed ook. Het is zoeken naar de personen die als katalysatoren dit proces kunnen versnellen. Ik ben erg benieuwd naar jullie meningen en ervaringen!